Teknik analizin can damarı olarak nitelendirilen işlem hacmi üzerine odaklanan Emrah Lafçı, BIST 100 ve diğer piyasalarda para akışını ölçmek için kullanılan MFI (Money Flow Index) ve Chaikin göstergelerini detaylandırdı.
İşlem Hacmi Analizinde Kritik Uyarılar
Analiste göre işlem hacmi her piyasada aynı şekilde ölçülemez. Organize bir piyasada resmi otoritenin açıkladığı verilerle ölçüm yapılabilir. Ancak Bitcoin veya CFD altın gibi enstrümanlarda merkezi bir otorite olmadığı için hacim verileri yanıltıcı olabilir. Dolayısıyla bu analizlerin öncelikle Nasdaq, VİOP veya Borsa İstanbul gibi şeffaf piyasalarda uygulanması gerekir.
Öte yandan, hacmin yorumlanması piyasanın yapısına göre değişir. Vadeli piyasalarda fiyatlar düşerken hacmin azalması, yeni satıcıların gelmediğini ve düşüşün sonuna gelindiğini gösterir. Buna karşın BIST 100 gibi açığa satışın kısıtlı olduğu piyasalarda, düşüşle birlikte hacmin azalması normaldir. Çünkü yatırımcıların ilgisi azalmış olabilir; bu durum her zaman düşüşün bittiği anlamına gelmez.
MFI (Para Akış Endeksi) Nedir ve Nasıl Çalışır?
Emrah Lafçı, MFI göstergesinin tipik bir hacim göstergesinden farklı olarak hem hacmi hem de fiyatı aynı anda değerlendirdiğini belirtiyor. Gösterge, günün en yüksek, en düşük ve kapanış fiyatlarının ortalamasını alıp bunu işlem hacmiyle çarparak ham para akışını hesaplar.
Sonrasında son 14 günlük para giriş ve çıkışlarını oranlayarak bir endeks oluşturur. Bu yapı, MFI’yı hem bir hacim göstergesi hem de RSI gibi bir aşırı alım/satım indikatörü haline getirir. Analiste göre bu göstergeye özellikle günlük bazda bakmak en sağlıklı sonuçları verir.
Uyuşmazlıklar ve Sinyal Gücü
Analiz sürecinde MFI’nın uyuşmazlık (divergence) sinyalleri kritik rol oynar. Yukarı trendlerde fiyat yeni tepeler yaparken gösterge tepeleri düşüyorsa, bu durum işlem hacminin tükendiğini ve bir dönüşün yakın olduğunu gösterir. Aşağı trendlerde ise fiyat dipleri düşerken gösterge diplerinin yükselmesi alım fırsatı olarak değerlendirilebilir.
Emrah Lafçı, Garanti BBVA üzerinden verdiği örnekle, MFI’nın 20 ve 80 seviyelerinin aşırı satım ve aşırı alım bölgeleri olduğunu vurguluyor. Ancak tek bir göstergenin kristal küre olmadığını hatırlatıyor. Bu nedenle ihtimalleri artırmak için farklı göstergelerden oluşan bir sepet kurulması gerektiğini savunuyor.
Chaikin ve MFI Birlikte Kullanımı
Analist, stratejilerinde OBV gibi temel hacim göstergeleri yerine Chaikin ve MFI’yı birlikte kullanmanın daha kuvvetli sinyaller ürettiğini ifade ediyor. Chaikin daha çok uyuşmazlıkları tespit etmek için kullanılırken, MFI hem uyuşmazlık hem de piyasanın “şişmişlik” durumunu ölçmek için kullanılır.
Kuvvetli bir sinyal için hem Chaikin’de bir uyuşmazlık olması hem de MFI’nın aşırı alım veya aşırı satım bölgesinde olması gerekir.
Örneğin Akbank veya Yapı Kredi gibi banka hisselerinde, fiyatlar yeni yüksekler yaparken her iki göstergenin de terse dönmesi, yüksek olasılıklı bir satış sinyali olarak okunur. Buna karşın, sadece bir göstergenin sinyal vermesi durumunda aksiyon almak riskli olabilir.
Teknik Analizde Aşırı Optimizasyon Riski
Son olarak Emrah Lafçı, yatırımcıların en büyük hatasının “görmek istediği şeyi görmek” olduğunu belirtiyor. Grafikleri fazla zorlamak ve her harekete bir anlam yüklemeye çalışmak, hatalı işlemlere yol açabilir. Teknik analizin başarısı, sadece indikatörlere değil, aynı zamanda disiplinli bir oyun planına bağlıdır.
Sonuç olarak, işlem hacmi temelli stratejilerde teyit mekanizması aranmalı ve göstergeler birbirini desteklediğinde pozisyon alınmalıdır.