Küresel enerji hatlarındaki gerilim tırmanırken Atilla Yeşilada, Brent petrol fiyatlarındaki yükselişin tetikleyeceği sistemik riskleri ve stagflasyon tehlikesini değerlendirdi.
Hürmüz ve Bab el-Mandeb Krizinin Etkileri
Analiste göre dünya ticareti şu an ciddi bir blokajla karşı karşıya. Hürmüz Boğazı’nda %20, Bab el-Mandeb’de ise %7 ile %10 arasında bir ticaret engeli bulunuyor. Dolayısıyla dünya ticaretinin toplamda %30’u bloke edilmiş durumda.
Bu durumun sonucu olarak petrol fiyatları mayıstan bu yana ilk kez varil başına 100 doları aştı. Yeşilada, diplomatik çözüm ihtimalinin düşük olduğunu savunuyor. Çünkü hem İran hem de ABD’nin geri adım atacak siyasi alanı bulunmuyor.
Petrol Fiyatları ve Enflasyon Senaryoları
Atilla Yeşilada, krizin derinleşmesi durumunda Brent petrol fiyatlarının 150 dolar seviyesine çıkabileceği konusunda uyarıyor. Özellikle Hürmüz Boğazı’nın önümüzdeki üç hafta içinde açılmaması bu senaryoyu güçlendiriyor.
Türkiye özelinde ise riskler oldukça yüksek. Eğer eşel mobil sistemi yeniden devreye girmezse, petrol şoku nedeniyle enflasyon %32 seviyelerinden %40 bandına hızla yükselebilir. Bu durum Türkiye’nin derin bir stagflasyon sürecine girmesine yol açabilir.
Küresel Ekonomi ve Merkez Bankaları Beklentisi
Dünya Bankası verilerine göre Hürmüz’ün Ağustos boyunca kapalı kalması, küresel büyümeyi %1.3 seviyesine düşürebilir. Ayrıca dünya genelinde ortalama enflasyonun %4.5’e fırlaması bekleniyor.
Bu tablo karşısında Fed, Avrupa Merkez Bankası ve İngiltere Merkez Bankası faiz artırımlarına zorlanabilir. Fed vadeli işlemlerinde halihazırda iki adet 25 baz puanlık artış fiyatlanıyor. Ancak kriz derinleşirse bu sayı 3 veya 4’e çıkabilir.
Petrol şoku sadece ulaşım maliyetlerini değil; plastik, gübre, alüminyum ve helyum gibi birçok endüstriyel girdiyi etkileyerek enflasyonu sistemin her noktasına yayacaktır.
Yatırım Stratejileri ve Riskli Varlıklar
Artan faiz beklentileri ve yükselen ABD tahvil getirileri, riskli varlıklar için tehlike oluşturuyor. Yeşilada, bu ortamda Bitcoin ve altın gibi varlıkların prim yapmasının zor olduğunu belirtiyor. Özellikle Bitcoin’de 65.000 dolar seviyelerinden düşüş bekliyor.
Analiste göre şu anki en güvenli liman Türk lirası para piyasası fonlarıdır. Hükümetin seçimler öncesi hızlı bir devalüasyona izin vermeyeceğini öngörüyor. Bu nedenle TL fonlarının %40’ın üzerinde getiri sunabileceğini savunuyor.
Borsa ve Portföy Yönetimi
Borsa tarafında fiyatların ucuz olduğunu kabul eden Yeşilada, yine de yeni pozisyon açılmasını tavsiye etmiyor. Petrol şokunun şirket karlılıklarını ve nakliyat masraflarını olumsuz etkileyeceğini öngörüyor.
Eldeki kaliteli hisseler tutulabilir ancak mutlaka %5 veya %10 oranında stop-loss emirleri kullanılmalıdır. Ayrıca uzun vadeli tahvillerin yüksek risk taşıdığına dikkat çekiyor.
Sonuç olarak, önümüzdeki haftanın kritik olduğu vurgulanıyor. Fed’in faiz kararı ve sivil tesislere yönelik olası saldırılar, yatırımcıların tamamen nakit veya TL mevduata sığınması gereken bir dönemi başlatabilir.