Türkiye piyasalarında temerrüt haberleri artarken, Barış Soydan yatırım fonu krizi ve otomotiv sektöründeki riskler başta olmak üzere piyasalardaki nakit sıkışıklığını değerlendirdi.
Yatırım Fonu Krizi ve Temerrüt Haberleri
Analiste göre piyasalarda korkulan senaryo gerçekleşti ve temerrüt haberleri arka arkaya gelmeye başladı. Hedef Portföy’ün fonlarının alım satıma kapatılmasının ardından, şirketin Borsa İstanbul para piyasasına olan 1 milyar liradan fazla borcunu ödeyemeyeceğini duyurduğu belirtiliyor. Ayrıca Türk İlaç şirketinin de vadesi gelen borçlarını ödeyemeyeceğini açıkladığı ifade ediliyor.
Barış Soydan, bu durumun Türkiye’de ciddi bir nakit sıkışıklığına işaret ettiğini savunuyor. Özellikle bazı şirket ve sektörlerde belirgin bir likidite problemi yaşandığını vurguluyor. Bu nedenle önümüzdeki dönemde benzer temerrüt haberlerinin gelmeye devam edebileceğini öngörüyor.
Otomotiv Sektöründe Tarihi Uyarı
Türkiye’nin en büyük ihracat sektörü olan otomotivde, Koç Holding’den kritik bir uyarı geldi. Koç Holding Otomotiv Grup Başkanı Haydar Yenigün, Avrupa Birliği’nin “Made in Europe” tarifesiyle sadece Avrupa’da üretilen araçların satılmasına izin verebileceği riskine dikkat çekiyor.
Analiste göre, eğer Türkiye bu kapsamın dışında bırakılırsa, Avrupa’nın Türkiye’den otomotiv ithalatını yasaklaması olasılığı masaya gelebilir. Buna karşılık Türkiye’nin de Avrupa’dan araç ithalatını yasaklayabileceği belirtiliyor. Ancak böyle bir senaryonun gerçekleşmesi, Türkiye ekonomisindeki tüm dengeleri değiştirebilir.
Altın ve Gümüşte Bekleyiş Sürüyor
Kısa vadede altın ve gümüş fiyatları ABD’den gelecek verileri bekliyor. ABD 10 yıllık tahvil faizlerinin %5.25 ile 2007’den bu yana en yüksek seviyeye çıkması satışları tetikledi. Ancak dipten gelen alımlarla ons altın 4.160 dolar seviyelerinde dengelenmeye çalışıyor. Ons gümüş ise 61 dolar seviyesinde seyrediyor.
Özellikle yarın açıklanacak çekirdek harcama enflasyonu ve cuma günkü tarım dışı istihdam verileri yönü belirleyecek. Ayrıca 1-7 Ekim tarihleri arasındaki Çin tatilinin, yatırımcıların nakde geçmesi nedeniyle kısa vadeli negatif bir baskı oluşturabileceği belirtiliyor. Buna karşın merkez bankalarının alımları ve dolara olan güvenin azalması, uzun vadede yükselişi destekliyor.
Bireysel Emeklilik ve Fon Kayıpları
Fon krizinin etkileri sadece kilitli kalan fonlarla sınırlı kalmadı. Barış Soydan, Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) katılımcılarının da ciddi kayıplar yaşadığını ifade ediyor. Özellikle hisse fonlarında sert düşüşler yaşanırken, bazı fonlarda %35’ten fazla değer kaybı görüldüğü kaydediliyor.
Şu anki ortamda kira sertifikası fonlarının, enflasyonun bir miktar üzerinde kalarak tasarruf sahiplerini nispeten koruduğu belirtiliyor. Ancak genel tablo, BES katılımcıları için son bir ayın oldukça kayıplı geçtiğini gösteriyor.
Tera Portföy ve Likidite Sorunu
Sektörün en büyük para piyasası fonlarından biri olan TP2’de 200 milyar liradan fazla para bulunduğu belirtiliyor. Analiste göre, fonun içindeki varlıkların %60’ından fazlası ters repo işlemlerinden oluşuyor. Özellikle 51 milyar liralık Destek Faktoring hissesi teminat olarak gösterilmiş durumda.
Destek Faktoring hisselerinin borsada sürekli taban gitmesi, yatırımcıların paralarının tamamını alamayabileceği riskini doğuruyor.
Buna rağmen, fahiş getiri elde edenlerin varlıklarının alacaklılar havuzuna aktarılma ihtimali bir umut ışığı olarak görülüyor. Örneğin, eski bakan Fatma Betül Sayan Kaya’nın 2.2 milyar lirasını iade ettiği haberi bu kapsamda kritik önem taşıyor.
Borsa İstanbul ve Teknik Seviyeler
borsa tarafında satış baskısı devam ederken, yaklaşık 80 hissenin taban olduğu gözlemleniyor. İşlem hacminin 136 milyar liraya kadar gerilemesi, piyasadaki zayıflığı kanıtlıyor. Endeks gün sonunda %2.90 düşüşle 12.290 seviyesinden kapandı.
Özellikle Aselsan hissesindeki ağır satışlar dikkat çekerken, hisse gün sonunda %7.83 değer kaybetti. Analiste göre yarın için kritik destek seviyeleri 12.100 ve 11.900 olarak izlenmeli. Yukarı yönlü ilk dirençler ise 12.450 ve 12.630 seviyelerinde bulunuyor.
Sonuç olarak, piyasaların yönünü belirleyecek olan temel faktörler; ABD enflasyon verileri, Micron bilançosu ve Türkiye’deki fon krizine yönelik alınacak resmi önlemler olacaktır.